Beltane Festival เทศกาลบูชาไฟแห่งความสมบูรณ์พูนสุข

Beltane Festival อีกหนึ่งเทศกาลของชาวยุโรปที่ได้รับความนิยมไม่แพ้กัน โดยเฉพาะอย่างยิ่งเป็นหนึ่งใน 8 เทศกาลหลักของวงล้อปี (Wheel of the Year) ของชาววิคคา แถมเป็นหนึ่งในเทศกาลที่จัดความสนุกได้ตั้งแต่เช้าจรดค่ำ และมีความหมายที่ดีเป็นสิริมงคลอีกด้วย สำหรับบทความนี้จะมาทำความรู้จักกับเทศกาลเฉลิมฉลองในเดือนพฤษภาคมที่ถือได้ว่าเป็นเดือนแห่งการเจริญเติบโตของชีวิตกัน

เทศกาลรับพรหน้าร้อนเพื่อความอุดมสมบูรณ์

Beltane Festival เป็นเทศกาลที่มีรากฐานมาจากวัฒนธรรมโบราณของชาวเซลต์ (Celtic) โดยเฉพาะในไอร์แลนด์ สก็อตแลนด์ และเวลส์ ซึ่งจัดขึ้นเพื่อเฉลิมฉลองการมาถึงของฤดูร้อนในช่วงเดือนพฤษภาคม เป็นการขอพรให้พืชผลอุดมสมบูรณ์และสัตว์เลี้ยงมีสุขภาพดี

โดยความเป็นมาของเทศกาลเบลเทนในสมัยโบราณมาจากการรวมคำในภาษาเกลิคไอริช ระหว่าง “Bel” (ชื่อของเทพเจ้าแห่งแสง) กับ “teine” (ไฟ) รวมกันเป็น “ไฟของเทพ Bel” โดยกำหนดให้เดือนพฤษภาคมของทุกปี เป็นจุดกึ่งกลางระหว่างฤดูใบไม้ผลิกับฤดูร้อน ชาวเซลต์เชื่อว่าเป็นวันที่ม่านระหว่างโลกมนุษย์กับโลกวิญญาณบางเบาที่สุด จึงเป็นวันที่ผู้ประกอบพิธีสามารถขอพรความอุดมสมบูรณ์ การขอพรเพื่อคุ้มครองสัตว์และพืชผล รวมถึงยังเป็นวันที่เริ่มต้นชีวิตใหม่อีกด้วย

ประเพณีร่วมที่ผูกพันทั้งธรรมชาติและการพักผ่อน

นอกเหนือจากเทศกาลเบลเทนแล้ว ยังมีเทศกาลที่เรียกว่า May day ซึ่งเป็นเทศกาลเฉลิมฉลองฤดูร้อนเช่นกัน โดยจะจัดช่วงเวลากลางวัน และลักษณะของเทศกาลนี้จะเป็นเทศกาลฆราวาส ซึ่งเน้นในด้านศาสนา และการเกษตรกรรมมากกว่าการเคารพจิตวิญญาณ ซึ่งเทศกาลนี้เกิดขึ้นที่ประเทศอังกฤษ และได้รับการแพร่หลายในประเทศต่าง ๆ ของยุโรป

ปัจจุบัน ทั้ง May day และ Beltane ได้จัดร่วมกันเป็นหนึ่งเดียว ซึ่งทั้งสองงานมีจุดร่วมกันคือการแสดงความเคารพต่อธรรมชาติ ความรัก จิตวิญญาณ และการเติบโตอุดมสมบูรณ์ ตามความเชื่อของกลุ่มผู้ปฏิบัติศาสนาแบบนีโอเพแกน (Neo-Pagan) ไปจนถึงกลุ่มผู้รักธรรมชาติ และประเพณีวัฒนธรรมท้องถิ่น

ขณะเดียวกันวันที่ 1 พฤษภาคมของทุกปีก็ยังตรงกับวันแรงงานแห่งชาติ ซึ่งทำให้งาน May day และ Beltane เป็นเทศกาลที่ดึงดูดนักท่องเที่ยวในช่วงวันหยุดของชาวยุโรปวัยทำงานหรือครอบครัวมาพักผ่อน เยียวยาทั้งกายและจิตใจได้เป็นอย่างดีทีเดียว

ความเกี่ยวข้องของเทศกาล Beltane และแม่มด

Beltane Festival  ถือได้ว่าเป็น 1 ใน 8 เทศกาลหลักของวงล้อปี (Wheel of the Year) ซึ่งเกี่ยวข้องทางด้านการถือกำเนิด ความรัก จิตวิญญาณ และความอุดมสมบูรณ์ที่สืบทอดจากวัฒนธรรมโบราณ รวมถึงเทพเจ้าของชาวเซลต์ จึงทำให้เทศกาลดังกล่าวได้รับการจัดกิจกรรมอย่างต่อเนื่องจากกลุ่มนีโอเพแกน (Neo-Pagan) โดยเฉพาะกลุ่มแม่มดสมัยใหม่ (Wiccans) จนถึงปัจจุบัน

รายละเอียดในเทศกาล Beltane Festival

การจัดกิจกรรมนี้จะจะขึ้นในทุกวันที่ 1 พฤษภาคม ของทุกปี โดยจะมีลำดับการจัดกิจกรรม 2 ส่วน ดังนี้

พิธีจุดกองไฟ (Beltane Fire)

เป็นกิจกรรมช่วงแรกที่จะจัดขึ้นเพื่อการต้อนรับเทศกาลเบลเทนประจำปี โดยตามความเชื่อ “ไฟเป็นพลังศักดิ์สิทธิ์” ที่เชื่อว่าช่วยในด้านการชำระสถานที่ รวมถึงการปลุกจิตวิญญาณก่อนเริ่มพิธีกรรม เพื่อเปิดรับพลังงานแห่งชีวิต ความรัก ความปรารถนา เข้ามามีส่วนร่วมในพิธีกรรมนี้ เปรียบเสมือน “การปลุกโลกให้ตื่นจากฤดูหนาว” อีกทั้งในช่วงพิธีจุดกองไฟ ผู้ร่วมงานสามารถเต้นรำ ขับร้องเพลง เพื่อชำระล้างพลังงานเก่า และนำความโชคดีมาให้ ในบางแห่งก็จะมีการจุดไฟกองเล็กกระโดดข้ามกองไฟเพื่อเป็นการขอพรให้มีแต่ความโชคดีอีกด้วย

พิธีเต้นรำเสา Maypole 

หลังเสร็จพิธีจุดกองไฟในช่วงค่ำ ก้าวสู่วันรุ่งขึ้นใหม่ด้วยกิจกรรมเฉลิมฉลอง ไฮไลท์สำคัญคือพิธีเต้นระบำรอบเสา “Maypole” ซึ่งเป็นเสาที่ประดับด้วยดอกไม้ และริบบิ้นยาวหลากสีสัน โดยเสา Maypole เปรียบเป็นสัญลักษณ์แทนเพศชาย ส่วนริบบิ้นจะเปรียบเป็นสัญลักษณ์ของเพศหญิง ซึ่งผู้ที่ร่วมกิจกรรมจะจับริบบิ้นยาวแล้วเต้นระบำรอบเสา Maypole เพื่อให้ริบบิ้นพันรอบเสาอย่างสวยงาม

Greenman

อีกสิ่งที่ขาดไม่ได้ของเทศกาลนี้คือการบูชา Greenman หรือ Jack in the Green (หรือบางที่เรียกว่า Jack o’ the Green) โดยมีบุคลิกใบหน้าคนสีเขียวกลางพุ่มไม้ โดยมีความเชื่อว่าเป็นสัญลักษณ์แห่งธรรมชาติ ความอุดมสมบูรณ์ รวมถึงการถ่ายทอดเชิงสัญลักษณ์ของเทพแห่งป่าในตำนานพื้นบ้านของอังกฤษสมัยศตวรรษที่ 18 – 19 โดย Greenman จะเป็นส่วนหนึ่งของการแสดงความเคารพความอุดมสมบูรณ์ของพืชพรรณ สัญลักษณ์ของเพศชายโดยในปัจจุบันจะมีทั้งการทำรูปเคารพทั้งจากแกะสลักไม้หรือหินอ่อน ไปจนถึงการแต่งตัว Greenman เพื่อร่วมเทศกาลเบลเทน และเทศกาล May day ในฐานะการแสดงความเคารพต่อเทพแห่งพืชพรรณ และเทพแห่งฤดูร้อน

นอกจากนี้กลุ่มนีโอเพแกน และวิคคาบางส่วนก็ได้ทำรูปเคารพ Greenman ในฐานะ Horned God ร่วมกับรูปเคารพเทพีองค์อื่น ๆ อันเป็นสัญลักษณ์ของความรัก และการกำเนิดชีวิต ซึ่งจะมีทั้งการบูชาในเทศกาลเบลเทน หรือการจัดโต๊ะอัลทาร์ (Altar) สำหรับประกอบพิธีกรรมของชาว Green Wicca

ในปัจจุบัน เทศกาลเบลเทน และเทศกาล May day ได้ถูกหลอมรวมเป็นหนึ่งเดียวภายใต้การบูชาร่วมกันได้แก่ ไฟ และ ธรรมชาติ และเป็นเทศกาลที่ดึงดูดผู้คนจากทั่วทุกสารทิศมาร่วมสังสรรค์ ไม่ว่าจะได้พบเพื่อนใหม่ มิตรภาพใหม่ คอนเนคชั่นใหม่ หรือแม้แต่ความรักใหม่

ไม่ว่าคุณจะมาจากที่ใด หากได้ร่วมสัมผัสจิตวิญญาณแห่งธรรมชาติ และไฟแห่งชีวิตในงานนี้ก็จะเปรียบเสมือนได้อวยพรให้พบแต่ความสุข ความโชคดีอย่างแน่นอน

*เป็นความเชื่อส่วนบุคคล โปรดใช้วิจารณญาณในการรับชม

อ่านบทความเพิ่มเติม:

Ostara เทศกาลต้อนรับฤดูใบไม้ผลิ ฤดูแห่งการเติบโต